Về vấn đề hộ niệm và khai thị song hành cho sản phụ mang thai không may qua đời cùng thai nhi trong bụng, Thầy Thích Tịnh Hải (Cư sĩ Diệu Âm) đã phân giải vô cùng tường tận qua các bộ chánh văn (Niệm Phật – Hộ Niệm – Vãng Sanh Vấn Đáp, Hộ Niệm Vấn Đáp 10: Hộ Niệm cả mẹ lẫn con., trang 35 – 38; Để Hiểu Thấu Hành Đúng Pháp Hộ Niệm – Giảng Ký Quyển 4, Tọa Đàm 185: Gia Đình Người Bệnh Chú Ý – Tránh Hủ Tục, Ăn Uống Hợp Lý & Cộng Tác Với Ban Hộ Niệm – Câu 3c – 3h, trang 205 – 210).
Lời chỉ dạy chánh văn của Thầy được kết nối trọn vẹn qua các nội dung trọng tâm sau đây:
Khi giải đáp thắc mắc về việc khai thị cho người lâm chung đang mang thai trong Niệm Phật – Hộ Niệm – Vãng Sanh Vấn Đáp (trang 36), Thầy Diệu Âm chỉ rõ sự khác biệt giữa cái chết tự nhiên theo nghiệp báo và cơ hội vãng sanh Tây Phương Cực Lạc:
"Hỏi:"
""
"Khi Hộ Niệm cho người lâm chung, nếu người đó đang có thai chúng ta phải khai thị như thế nào để cho người đó dễ dàng Vãng Sanh?... Đứa con trong bụng thì như thế nào?"
""
"Trả lời:"
""
"Mạng sống còn hay hết là do phần số của người đó, chúng ta Hộ Niệm không phải làm cho họ chết sớm hay đoạn căn mệnh của họ. Khi mạng số một người đã hết thì họ phải ra đi. Còn chuyện người đó có dễ được Vãng Sanh hay không còn tùy thuộc vào mấy yếu tố sau: (Xin nhấn mạnh điều này: "Chết" và "Vãng Sanh" là hai vấn đề khác nhau)."
Thầy giảng giải yếu tố đầu tiên quyết định sự thành tựu của ca hộ niệm chính là tín nguyện và sự niệm Phật chân thành của người bệnh (trang 36):
"1. Người ra đi có tin tưởng pháp Niệm Phật vững vàng hay không? Có phát nguyện Vãng Sanh tha thiết hay không? Hai yếu tố này rất quan trọng. Và, họ có quyết lòng thành tâm niệm A Di Đà Phật hay không? Nếu ba điểm trên vững vàng thì việc Hộ Niệm trở nên dễ dàng, dù cho người bệnh mệt quá không niệm Phật được, người Hộ Niệm sẽ niệm rõ ràng và người bệnh âm thầm lắng tai nghe theo và niệm thầm trong tâm cũng được Vãng Sanh."
Bên cạnh tâm nguyện của người bệnh, sự đồng lòng hỗ trợ từ người thân và đạo phong của người trợ niệm đóng vai trò quyết định (trang 35 – 36):
"2. Thân nhân trong gia đình có quyết lòng Hộ Niệm hay không? Nếu gia đình có lòng tin và hỗ trợ sự Hộ Niệm như lý như pháp, thì Vãng Sanh dễ càng thêm dễ. Nếu người thân không hỗ trợ, dù cho người ra đi có đủ Tín, Nguyện, Hạnh cũng có thể bị chướng ngại, đôi khi cũng đành chịu thất bại!..."
""
"3. Người Hộ Niệm có như lý như pháp hay không? Khuyên rằng đừng nên thêm bớt nhiều quá, pha chế nhiều quá, tâm không thành kính, khả năng hướng dẫn yếu, nói năng nhanh quá, tự cao ngã mạn, tâm ý ỷ thị, làm người bệnh phiền não, v.v... sẽ làm yếu giảm năng lực Hộ Niệm."
Thầy nhắc nhở ban hộ niệm cần tự nhìn lại để bổ khuyết sơ suất, đồng thời hướng dẫn phân định rõ ràng dựa theo sự phát triển của thai nhi (trang 36):
"Cho nên vấn đề dễ hay khó tùy thuộc vào cá nhân người bệnh và hoàn cảnh chung quanh có thuận lợi hay không. Tốt nhất, người Hộ Niệm thường xuyên xem lại những đoạn phim Hộ Niệm của chính mình thực hiện để có thể tự phát hiện ra những sơ suất mà kịp thời sửa chữa, bổ khuyết."
""
"Về vấn đề người bệnh đang có thai, Diệu Âm xin đề nghị mấy điểm sau:"
""
"1. Nếu thai đã được nhiều tháng, hài nhi có thể sanh ra và nuôi dưỡng được, còn người mẹ thì bị bệnh ngặt nghèo không thể cứu chữa được nữa, thì nên hỏi ý kiến của bác sĩ là tốt nhất. Sản khoa ngày nay có thể giúp cho người mẹ sanh sớm hơn bình thường, đứa bé có thể được nuôi dưỡng trong những điều kiện đặc biệt. Nghĩa là, nếu có thể, nên cứu đứa bé trong bụng mẹ."
Trong trường hợp thai nhi còn non tháng không thể nuôi dưỡng bên ngoài, Thầy Diệu Âm chỉ dạy phương cách hộ niệm song hành cùng lúc cho cả người mẹ và thai nhi trong Niệm Phật – Hộ Niệm – Vãng Sanh Vấn Đáp (trang 36 – 37):
"2. Nếu thai còn non quá, không thể sanh ra được, mà người mẹ bị bệnh sắp phải chết, cần phải Hộ Niệm. Thì khi Hộ Niệm, Diệu Âm đề nghị mấy điều sau đây:"
""
"- Hộ Niệm cả mẹ lẫn bào thai luôn. Nghĩa là khi Hộ Niệm, ta luôn luôn nghĩ đến người trong bào thai, thành tâm cầu nguyện cho thai nhi được Vãng Sanh với mẹ."
""
"- Hướng dẫn người mẹ niệm Phật, dặn người bệnh nghĩ đến đứa con trong bụng, cầu nguyện cho nó đồng thuận cùng Vãng Sanh về Tây Phương Cực Lạc."
Thầy hướng dẫn ban hộ niệm khai thị rõ về nhân duyên ngắn ngủi để cả mẹ và con cùng buông xả duyên nợ trần gian, đồng lòng niệm Phật cầu sanh Cực Lạc (trang 37):
"- Khi khai thị, cầu nguyện cho vị trong bào thai cùng niệm Phật cầu sanh Tịnh Độ. Giảng giải ngắn gọn rằng, cái duyên Mẹ Con trong đời này quá ngắn ngủi, đây cũng chỉ vì nhân duyên, tất cả đều có định số. Đặc biệt nương theo nhân duyên thù thắng này hãy cùng nhau buông bỏ duyên nợ thế gian, cùng nhau niệm Phật cầu Vãng Sanh Tịnh Độ. Cầu nguyện cho cả hai Mẹ Con đều được Vãng Sanh Tây Phương Cực Lạc, cùng thành đạo."
Đặc biệt, Thầy chỉ rõ sự tương thông tâm thức vi diệu khi người mẹ nhiếp tâm niệm Phật sẽ dẫn dắt thai nhi cùng hưởng phước báu vô lượng (trang 37):
"- Khuyên người bệnh quyết lòng nhiếp tâm niệm Phật, nghĩ rằng mẹ niệm thì con niệm theo. Mẹ niệm chính là để hai Mẹ Con cùng niệm. Quán nghĩ sâu sắc rằng, mẹ được Vãng Sanh thì con cũng được Vãng Sanh. Xin có lòng tin tưởng và thành tâm cầu nguyện như vậy, chứ không dám nói rằng chắc chắn, (vì vấn đề này còn khá nhiều điều cần phải tìm hiểu thêm. Hiện giờ Diệu Âm chưa rõ lắm, không dám nói bừa!...). Nhưng có điều chắc chắn rằng, là con của một vị Bồ Tát thì không thể không hưởng một đại thiện lợi, một đại phước báu, chắc chắn sẽ giải quyết rất nhiều chướng nạn, tạo nhiều duyên tốt đẹp để giải thoát. Còn nếu như mẹ không được Vãng Sanh, thì hai Mẹ Con lại kết thêm duyên nợ sanh tử mới, rất khó khổ về sau!..."
Thầy dặn dò việc hồi hướng công đức cần được thực hiện song song trong suốt quá trình trợ niệm và cả các tuần thất sau khi người mẹ mãn phần (trang 37 – 38):
"- Khi hồi hướng nên hồi hướng cho cả người mẹ lẫn đứa con trong bào thai."
"- Khi người bệnh mãn báo thân rồi, trong các buổi niệm Phật, tụng kinh... cần hồi hướng cho vong thai. Các tuần thất Cầu Siêu nên Cầu Siêu luôn cho vong thai."
""
"Việc nghi thức Cầu Siêu nên hỏi ý kiến quý Tăng Ni là tốt nhất."
""
"A Di Đà Phật."
""
"Diệu Âm."
""
"(23/11/2008)"
Khi gia đình có sản phụ không may qua đời, tâm lý thân nhân thường dễ rơi vào hoang mang, sợ hãi trước những lời đồn thổi dị đoan. Trong Để Hiểu Thấu Hành Đúng Pháp Hộ Niệm – Giảng Ký (Quyển 4), Tọa Đàm 185 (trang 205 – 206), Thầy cảnh báo về những tập tục sai lầm của thế gian:
"(d): Không nên chạy theo tập tục thế gian mà tạo thành chướng nạn làm mất cơ hội vãng sanh của người thân."
""
"Đúng không chư vị? – [✓ Đúng]. Tất cả những vấn đề này đưa ra phản ánh trung thực những hiện tượng của người hộ niệm ở khắp nơi. Rất nhiều người làm theo tập tục thế gian mà cứ tưởng rằng hành theo Phật Giáo. Ví dụ, khi người chết rồi, gia đình cạy miệng đổ vào chút nước, chút gạo, chút nếp, v.v... cho người chết khỏi bị đói khát, hoặc đặt vào tay người chết chút ít tiền, để xuống âm ty tiêu dùng... Người thế gian có rất nhiều tập tục lạ lùng quá!"
Thầy vạch trần nguồn gốc mê tín dị đoan đánh vào tâm lý bất an của con người và nhắc nhở người học Phật phải giữ vững chánh tri chánh kiến (trang 206 – 207):
"Mỗi dân tộc có những tập tục riêng, có căn bản gì giá trị không? Ở Việt Nam chúng ta, trước đây bị đô hộ qua nhiều thế kỷ từ giặc ngoại xâm phương Bắc nên có nhiều tập tục bắt nguồn từ họ như: thờ Thần Tài, đốt giấy vàng mã, tiền âm phủ in theo hình đồng tiền xu của nhà Thanh, v.v... Quen theo lệ đó, ngày nay thấy thế lực đồng Dollar, Euro thịnh hành hơn nên lại in ra tiền âm phủ dưới dạng tờ giấy tiền Dollar, tiền Euro để đem cúng vong. Tất cả đều do người đời đặt ra, chứ người chết rồi mà còn dùng tiền nữa sao? Lại còn có khả năng dùng tiền giả nữa chứ?!..."
"Xin thưa chư vị, tập tục thế gian có tốt có xấu. Tốt thì gọi là thuần phong mỹ tục. Thuần phong mỹ tục là những sinh hoạt dựa trên vấn đề đạo đức tốt đẹp, chúng ta nên tôn trọng, gìn giữ. Cũng có nhiều tập tục không có cơ sở đạo đức, thường lợi dụng lòng tin của người dân mà tạo nên những hủ tục mê tín sai lầm. Ví dụ khai thác vấn đề huyễn hoặc để lôi kéo tín đồ, đem những chuyện kinh hãi để hù dọa, dựng lên nhiều chuyện hoang đường gây điều sợ hãi cho gia đình để mưu lợi bất chánh, v.v... Thật sự có nhiều tập tục quá lạ lùng!... Trong thời mạt pháp này, trên thế gian nẩy sinh ra rất nhiều vấn đề dị đoan mê tín, đánh vào tâm lý bất an của đại chúng để trục lợi bất chánh. Người học Phật chân chánh phải giữ vững chánh tri, chánh kiến, quyết y kinh y pháp tu hành mới an ổn vậy."
Thầy nhấn mạnh ban hộ niệm cần vững vàng nguyên tắc, giúp người bệnh an tâm buông bỏ thân xác vô thường để trở về Phật tánh vãng sanh Cực Lạc (trang 207 – 208):
"Cho nên, mong các ban hộ niệm cần nắm vững vàng quy luật hộ niệm. Khi đến với người bệnh trong một gia đình, cần nhạy bén nhận ra những chướng ngại để tìm cách hóa giải. Chướng ngại vì gia đình không hiểu đạo, chướng ngại vì thiếu niềm tin, chướng ngại vì chưa biết về hộ niệm, v.v... Chính những chướng ngại này làm cho cuộc hộ niệm bị thất bại. Chính vì thế, muốn cứu được một người, ban hộ niệm phải vững quy luật, cần giảng giải quy luật rõ ràng, cụ thể cho gia đình và người bệnh biết và làm theo cho đúng. Được vậy mới có thể cứu người vãng sanh vậy."
"Chánh pháp của Phật không bao giờ đi ngược lại với đạo lý tự nhiên. Hộ niệm cũng không ngoài nguyên lý này. Nghĩa là sao? Ví dụ, người bệnh đang đói thì cho họ ăn, đang khát thì cho họ uống. Đây là đạo lý tự nhiên. Người bệnh đang hoang mang lo sợ đến cảnh chết làm cho tâm hồn bấn loạn bất an, người hộ niệm tìm cách khuyên giải giúp cho họ trở về trạng thái an nhiên, không còn lo sợ nữa."
"Hãy giảng giải cho họ biết rõ rằng, thân xác vô thường ai cũng phải đến một ngày phải xả bỏ, nhưng chính mình không chết. Vậy hãy quyết dùng cơ hội mãn báo thân này để vãng sanh về nước Cực Lạc để hưởng cảnh an vui hạnh phúc vô sanh vô tử, thành tựu đạo quả. Hãy ủng hộ tinh thần cho họ vươn lên, hướng dẫn đường vãng sanh cho họ thấy cơ hội thoát tử. Hãy giúp cho người bệnh ngộ ra chính Chơn Tâm Tự Tánh của họ là Phật, nên mau mau trở về đất Phật để siêu thoát, không chạy theo cục thịt vô thường này để chịu khổ đau nữa. Tất cả đều hợp với nguyên lý tự nhiên."
""
"Phải nhớ, mạng số một người đều có định hạn. Người hộ niệm nhất định phải thuận theo đạo lý tự nhiên, không được sơ ý làm những điều sai lầm."
Thầy tha thiết dặn dò về vai trò hộ trì quyết định của gia đình đối với sự vãng sanh của người thân trong Tọa Đàm 185 (trang 209 – 210):
"(h): Gia đình tích cực cộng tác chặt chẽ với ban hộ niệm để hộ niệm cho người thân là điều rất quan trọng."
""
"Đúng không chư vị? – [✓ Đúng]. Điều này vô cùng quan trọng! Vô cùng quan trọng! Gia đình nào có con cháu biết hộ niệm là cả một đại phước báu. Gia đình nào mà con cháu không tin hộ niệm là một nghịch duyên lớn. Xin chư vị phải lo giải quyết vấn đề này, ví dụ làm di chúc gì, dặn dò con cháu, sắp xếp việc gia đình, v.v... để cho ngày cuối cùng của mình tránh sự trở ngại."
Thầy khuyên nhủ người Phật tử cần chuẩn bị trước mọi sự để khi lâm chung có được sự trợ niệm thuận lợi, đồng thời gửi lời chúc nguyện thiết tha:
"Có nhiều gia đình con cháu không những không tin tưởng, mà còn chống đối việc hộ niệm là một đại chướng nạn cho mình. Hầu hết những cuộc hộ niệm bị đổ vỡ là do tình trạng này. Thông thường ít có một gia đình trên dưới đều đồng thuận với nhau về chuyện hộ niệm vãng sanh. Tuy nhiên, không tin mà không chống đối chúng ta vẫn còn nhiều cơ hội được hộ niệm vãng sanh. Mong chư vị cố gắng lo liệu trước, phải lập di chúc trước, dặn dò con cháu để khi mình nằm xuống có sự hỗ trợ tích cực mới an tâm. Cầu mong chư vị ai ai sau cùng cũng được vãng sanh Tây Phương Cực Lạc, thành tựu đạo quả."
Quý đồng tu có bất kỳ câu hỏi nào, xin vui lòng tra cứu tại đây.
Đặt câu hỏi với Trợ Lý →