Về vấn đề nhận biết hào quang Phật A Di Đà và phương pháp phòng tránh cạm bẫy ma chướng khi lâm chung, Thầy Thích Tịnh Hải (Cư sĩ Diệu Âm) đã phân giải vô cùng tường tận qua các bộ chánh văn (Niệm Phật – Hộ Niệm – Vãng Sanh Vấn Đáp, trang 211, 318; Để Hiểu Thấu Hành Đúng Pháp Hộ Niệm – Giảng Ký Quyển 1, Tọa Đàm 034, trang 318; Để Hiểu Thấu Hành Đúng Pháp Hộ Niệm – Giảng Ký Quyển 4, Tọa Đàm 162, 171, 186, trang 83, 130, 210).
Lời chỉ dạy chánh văn của Thầy được kết nối trọn vẹn qua các nội dung trọng tâm sau đây:
Giải đáp thắc mắc của đồng tu về sự khác biệt giữa hào quang của Phật và ánh sáng ma chướng trong sách Niệm Phật – Hộ Niệm – Vãng Sanh Vấn Đáp (trang 323), Cư sĩ Diệu Âm chỉ rõ thực thể quang minh của Đức Phật bắt nguồn từ tâm tánh thanh tịnh:
"Thực ra, đã là Phật Bồ Tát thì đâu còn hình tướng gì nữa. Tất cả những ảnh tượng, đồ hình chỉ là sự biểu trưng cho các phương pháp tu hành, cảnh giới thấy được cũng chỉ là ứng hiện theo tâm tưởng của chúng sanh mà thôi."
"Như vậy, quang minh của Phật nếu có khác nhau, tất cả chẳng qua đều do chính tâm của con người Cảm Ứng đến. Nhất thiết duy tâm tạo. Ánh sáng của Phật A Di Đà chói chang là vì tâm của con người "chói chang", ngờ vực. Ánh sáng của Phật dịu dàng vì tâm của con người hiền hòa, dịu dàng."
"Trong kinh Vô Lượng Thọ, Đức Thích Ca Mâu Ni nói quang minh của Phật A Di Đà là tối tôn đệ nhất, Đức Bổn Sư tôn xưng ánh sáng của A Di Đà Phật là "Quang trung cực tôn", và Phật A Di Đà còn có nhiều danh hiệu khác, trong đó có: "Thanh Tịnh Quang, Hoan Hỉ Quang, Giải Thoát Quang, An Ổn Quang, v.v... Quang minh ấy chiếu khắp mười phương. Tất cả thế giới nếu có chúng sanh nào chạm xúc quang minh này thì cấu diệt thiện sanh, thân ý nhu nhuyễn". (Kinh VLT, phẩm 12)."
"Thực thể quang minh của Phật là: Thanh Tịnh, Hoan Hỉ, Giải Thoát, An Ổn... thì làm sao lại chói chang, nhức mắt được! Nếu chói chang, nhức mắt thì làm sao chúng sanh chiếu xúc đến lại được thân ý nhu nhuyễn?"
Tiếp đó, Thầy nhấn mạnh ánh sáng là phương tiện từ bi biến hóa tiếp độ và chỉ dẫn rõ lời dạy của Hòa Thượng Tịnh Không:
"Còn ánh sáng chỉ là phương tiện biến hóa của đức Phật A Di Đà để tiếp độ chúng sanh. Trên cõi Cực Lạc, chính mỗi cánh hoa sen cũng đều có thể phát ra muôn vạn đạo hào quang tốt đẹp, thì A Di Đà Phật chẳng lẽ không có khả năng biến hóa được một thứ ánh sáng trong lành, tốt đẹp để cho chúng sanh được an lành tiếp dẫn về Cực Lạc sao?"
"Khi Hộ Niệm cho người lâm chung, sự ứng hợp căn tánh lại còn đặc biệt quan trọng hơn nữa. Nếu Hộ Niệm mà ứng dụng các pháp không hợp căn cơ, thì không thể cứu người Vãng Sanh được. Mỗi pháp môn tu tập đều có mỗi cách Hộ Niệm riêng, người Hộ Niệm cần phải hiểu rõ điều này mà làm như lý như pháp, chứ không thể sơ suất áp dụng bừa bãi được."
"HT. Tịnh Không nói rằng, ánh sáng của Phật thì êm dịu, làm cho thân tâm thanh tịnh, không chói mắt. Ngược lại, ánh sáng của ma thì chói chang, giống như có gai, khi chiếu xúc đến làm tâm ta bất an, lo sợ, dễ nhận nhất là bị chói mắt. Ngài nói, cách tốt nhất khỏi sợ bị lầm lẫn là khi Hộ Niệm cần có một hình tượng Phật A Di Đà cho người bệnh nhìn để nhiếp tâm vào đó mà Niệm Phật. Khi người bệnh ra đi, đức A Di Đà sẽ hóa hiện giống hệt như hình tượng trước mặt để tiếp dẫn họ. Dặn dò người bệnh tuyệt đối không nên đi theo một vị nào khác, không được tham chấp vào bất cứ cảnh giới nào, có vậy mới tránh bị lạc đường."
"Đây là Ngài lấy tôn chỉ và cách Hộ Niệm của Tịnh Độ Tông ra khai thị cho chúng ta đó. Đúng lý, đúng pháp, hợp căn, hợp thời. Trong quy tắc Trợ Niệm của Tịnh Độ Tông, chư Tổ cũng nói tương tự."
"Nhiều Ban Hộ Niệm ứng dụng đã và đang cứu độ vô số người Vãng Sanh Tịnh Độ. Lúc xả bỏ báo thân, họ Vãng Sanh nước Cực Lạc, hiển hiện ra những thoại tướng tốt đẹp bất khả tư nghì. Chúng ta phải y giáo phụng hành vậy."
Trong Để Hiểu Thấu Hành Đúng Pháp Hộ Niệm – Giảng Ký Quyển 4, khảo sát Chương 3 – Câu 4 về nhận thức hộ niệm (trang 133), Cư sĩ Diệu Âm chỉ rõ cạm bẫy hư huyễn tinh vi mà oán thân trái chủ giăng ra đối với người tu hành còn tâm hiếu kỳ, thích thần thông ánh sáng:
"Cho nên nói đi nói lại, nói có nhiều đi nữa cũng chỉ để nhắc nhở rằng, chính mỗi người chúng ta phải chịu trách nhiệm lấy đời kiếp tương lai của mình. Một đời tu hành mơ mộng đủ thứ, tự xưng chứng này chứng nọ, phô diễn phép lạ, trổ tài thần thông, v.v… nhưng đến lúc nằm xuống thì lộ diện là phàm phu mê mờ, nghiệp chướng nặng nề, thì nhất định khó tránh khỏi nạn tai. Bên cạnh đó, chúng ta phải nhận thức rằng, trong nhiều đời nhiều kiếp qua chúng ta tạo nhân lành thì ít, mà tạo nhân ác với chúng sanh thì quá nhiều. Tạo nghiệp ác thì nạn oán thân trái chủ rất tệ hại, gây oán hận với chư quỷ thần trong pháp giới rất lớn. Các Ngài sẵn sàng bao vây cài bẫy mình, tạo ra những cảnh giới vô cùng hư huyễn, đưa mình lún sâu vào sự mê lầm để thọ nạn mà không hay."
"Chúng ta cũng nên biết rằng, người có tu hành thì thường bị những cạm bẫy tế vi hơn người không tu. Đối với người không tu, oán thân trái chủ khỏi cần phải khó khăn chuẩn bị biện pháp xử trị, nhưng đối với người có tu hành, các vị đó không thể lỗ mãng làm điều thô thiển để chúng ta có cơ hội đề phòng đâu. Phương thức thông thường nhất là trước tiên họ tìm cách phục vụ cho chúng ta. Ai muốn nghe âm thanh họ tạo cho mình nghe âm thanh, muốn thấy ánh sáng họ tạo cho mình thấy ánh sáng, muốn có chứng đắc họ tạo cho mình cảnh chứng đắc, v.v… Người hiếu kỳ thượng mạn, vội vã tự xây lầu trên cát rồi chờ ngày sụp đổ, chịu kẹt dưới đống gạch đá đổ nát vậy."
Đối với nghi vấn về việc ma chướng giả dạng Phật A Di Đà để lừa gạt, trong sách Niệm Phật – Hộ Niệm – Vãng Sanh Vấn Đáp (trang 212), Cư sĩ Diệu Âm giải thích cặn kẽ rằng việc gặp cảnh giả hoàn toàn bắt nguồn từ sự thiếu vắng Tín Nguyện Hạnh chân thật:
"Hình tướng nào cũng có thể giả được cả, đúng đó. Nhưng nếu tâm thanh tịnh, chân thành, chí thành niệm A Di Đà Phật cầu sanh tịnh độ thì không ai còn có thể giả A Di Đà Phật gạt hành giả được! Một người nhìn thấy A Di Đà Phật hiện ra nhưng sau đó phát hiện là giả thì chắc chắn vị đó không phải là người chân chính tu Tịnh Độ, chắc chắn không phải người chuyên nhất tu theo pháp môn Niệm Phật."
"Giả như người đó có Niệm Phật thì chắc chắn không phải Niệm Phật A Di Đà, nếu có niệm A Di Đà Phật thì chắc chắn niệm không thành tâm, không chí thành chí thiết. Mà giả như có thành tâm niệm A Di Đà Phật thì sự thành tâm này nhằm vào việc cầu phước, cầu chứng đắc, cầu thần kỳ diệu lý nào đó chứ không phải niệm A Di Đà Phật để cầu Vãng Sanh Tây Phương Cực Lạc."
"Nếu không thuộc vào các dạng trên, thì người Niệm Phật này chỉ là người niệm thử, muốn trắc nghiệm để coi thử pháp Niệm Phật có hay ho gì không? Người này lấy tâm nghi ngờ (lời Phật dạy) mà Niệm Phật chứ không phải thực tâm niệm! Nói chung, đã thiếu Tín, thiếu Nguyện, thiếu Hành trong việc Niệm Phật. Tín Nguyện Hạnh đều thiếu thì Niệm Phật này là hình thức niệm, là miệng niệm chứ không phải là tâm niệm! Niệm giả thì phải chịu cảnh giả, hay nói rõ hơn là chiêu cảm lấy Ma cảnh vậy!"
"Ngài Tịnh Không nói, oan gia trái chủ có thể giả dạng bất cứ Phật nào để dụ hoặc chúng ta, đây là do nhân quả của chính chúng ta gây ra thì phải chịu lấy. Nhưng không ai có thể giả đức A Di Đà Phật để tiếp dẫn được. Ai phạm đến quy luật này sẽ bị chư hộ pháp trừng phạt ngay, không bao giờ tha thứ!"
"Như vậy, người Niệm Phật mà không được Vãng Sanh, không được đức A Di Đà tiếp dẫn là tại mình không đầy đủ Tín Nguyện Hạnh vậy! Không có tín nguyện hạnh thì có Niệm Phật cũng như không! Do đó, một người nào đó nói, Phật A Di Đà cũng bị giả là vì chính người thấy Phật không đủ Tín Nguyện Hạnh, không phải là người Niệm Phật chân chính, sự tu hành của người này chủ yếu là "Tự lực" chứng đắc chứ không phải "Nhị lực" cầu Phật tiếp độ Vãng Sanh."
"Chính vì thế, không tương ưng với đại nguyện độ sanh của A Di Đà Phật, không được hưởng sự gia trì của 48 lời đại nguyện. Họ thấy A Di Đà Phật, chứ thật ra đó không phải là Hóa Thân của A Di Đà Phật, mà chính là tâm vọng động, tâm hồ nghi, tâm cao ngạo, tâm bất thường... hóa hiện ra hơi giống như tấm hình "A Di Đà Phật" mà hàng ngày chính họ không tin tưởng! Tổ Ấn Quang nói, người Niệm Phật thời nay vẫn bị ma gạt như thường, chính là vì Tín Nguyện Hạnh không đủ, bên cạnh tâm hồn thì cống cao, loạn động, hiếu kỳ, thích điều mới lạ... đây là cơ hội rất tốt để kết duyên với cảnh giới ma. (Xin xem thêm trong Ấn Quang văn sao)"
Tại Để Hiểu Thấu Hành Đúng Pháp Hộ Niệm – Giảng Ký Quyển 1, khi giải đáp Chương 2 – Câu 15 về trường hợp người niệm Phật ra đi với thoại tướng tốt (trang 323), Cư sĩ Diệu Âm chỉ dạy phương pháp cụ thể và an toàn nhất để người phàm phu không bị lừa gạt bởi quang minh giả lập:
"Có nhiều người chủ trương là đi theo quang minh này, quang minh nọ, thì xin thưa với chư vị, là những điểm đi theo quang minh không được vững vàng. Tại vì sợ rằng nếu chúng ta niệm Phật không đến chỗ “Nhất Tâm Bất Loạn” thì sự phân biệt minh bạch ánh sáng này, ánh sáng nọ không dễ đâu. Là hàng phàm phu, chúng ta nên thực hiện phương pháp nào cụ thể nhất, vững vàng nhất mới an toàn. Hòa Thượng Tịnh Không dạy, hãy nhìn tấm hình Phật treo trước mặt, nhiếp tâm vào đó mà niệm, khi ta ra đi, A Di Đà Phật sẽ hóa hiện ra giống hình đó mà tiếp độ chúng ta. Còn tất cả những hình ảnh khác hiện ra, dù là hình tướng Phật, hay hình tướng Bồ Tát nào khác ứng hiện ra, tuyệt đối giữ tâm bình lặng, cứ nhiếp tâm tiếp tục niệm A Di Đà Phật, không được đi theo. Chư vị cần nhớ thật kỹ điểm này."
"Khi hộ niệm, chúng ta luôn luôn nhắc: - Bác Tám ơi!... Chỉ đi theo A Di Đà Phật nhé. Bác hãy nhìn kỹ tấm hình này. Đây là ảnh tượng của Ngài. Ngài hiện thân ra, Bác theo Ngài mà đi vãng sanh nhé. Nói cho rõ ràng, dứt khoát. Người không vững Pháp Hộ Niệm, thường dặn dò chung chung như: “Một đời tu hành niệm Phật, thì bây giờ phải theo Phật, theo Bồ Tát vãng sanh nhé…”. Khai thị như vậy thì kẹt vô cùng! Lời hướng dẫn này nhất định không đúng, không chính xác!... Khai thị trổng trổng thường mở ra những cái bẫy nguy hiểm, làm cho người ra đi dễ vướng phải nạn của oán thân trái chủ."
"Chư vị oán thân trái chủ, chư ác thần dễ dàng ứng hiện ra hình Phật đỏ đỏ, xanh xanh, trắng trắng, vàng vàng gì đó, quang mình lấp lánh để lừa gạt người bệnh. Đi theo đó tức thì bị sập bẫy, chịu nạn. Mong chư vị phải nhớ cho kỹ, chỉ được đi theo A Di Đà Phật, Ngài hiện ra giống như tấm hình của ban hộ niệm để trước mặt là an toàn, là vững vàng. Trên pháp giới này không có ai được quyền giả dạng hình tượng A Di Đà Phật để gạt gẫm chúng ta được. Chư Thiên Long Hộ Pháp bảo vệ quy pháp này. Mong chư vị phải nhớ."
"Muốn được như vậy, xin chư vị cần chú ý những điểm này: - Một là, người niệm Phật có lòng tin vững vàng, gọi là tín tâm vững vàng không được chao đảo. - Thứ hai, lúc bệnh, lúc đau, lúc lâm chung phải giữ ý nguyện vãng sanh Tây Phương Cực Lạc tha thiết nhất định không thể xao lãng, đây gọi là chánh định. Đã chánh định, thì không được quyến luyến con cháu, không được thương nhà nhớ cửa, không được quyến luyến vợ chồng, không được phân vân hồ nghi, v.v… Nói chung, phải thực hành cho đúng chánh pháp, không được để những ý niệm gì khác chen vào tâm thì chư vị mới khỏi bị gạt. Nhớ cho kỹ những điểm này."
"Vì thế, chúng ta thấy rõ rằng, vãng sanh tuy dễ mà khó. Nếu không có người hộ niệm đúng lý đúng pháp trợ duyên, thì người bệnh cũng không dễ gì phát hiện ra những sơ suất của chính mình để khắc phục kịp thời hầu hóa giải những ách nạn đâu. Cho nên, người nào có Tín Nguyện Hạnh đầy đủ thì A Di Đà Phật và chư Bồ Tát sẽ gia trì cho chư vị, Thiên Long Hộ Pháp sẽ bảo vệ cho chư vị. Còn bây giờ chư vị có nguyện vãng sanh, nhưng lúc đó lại sợ chết, thì sẽ không được cảm ứng nữa. Sợ bệnh, cầu hết bệnh thì không còn cảm ứng nữa. Nhớ nhà, nhớ cửa, nhớ tiền, nhớ bạc, nhớ ơn, nhớ nghĩa gì đó thì không còn cảm ứng nữa… Nói chung, Tín Nguyện Hạnh không đủ thì không được cảm ứng hoặc cảm ứng sai lạc, nghĩa là cảm ứng đến những cảnh vọng. Nói rõ hơn, bị những cảnh giới giả lừa gạt, bị ma chướng giả dạng lừa gạt chỉ vì Tín Nguyện Hạnh của mình không đủ vậy."
Trong Để Hiểu Thấu Hành Đúng Pháp Hộ Niệm – Giảng Ký Quyển 4, khi hướng dẫn Chương 4 – Câu 4 về quy định thiết lập phòng hộ niệm cho gia đình người bệnh (trang 214), Cư sĩ Diệu Âm dặn dò chi tiết về việc bài trí tôn ảnh Phật A Di Đà để tạo điều kiện thuận lợi nhất cho hành giả quán tượng:
"Trở lại bản quy định của gia đình: - Cần chuẩn bị một phòng tương đối gọn gàng thoáng mát, trang nghiêm, ban hộ niệm sẽ hướng dẫn thiết trí hình Phật A Di Đà và các thứ cần thiết. Gia đình không được tự ý trưng bày hình ảnh hoặc những ảnh tượng gì khác. Những buổi hộ niệm đầu tiên, khi bước vào nhà người bệnh, người hộ niệm nên rảo mắt quan sát tổng quát chung quanh để xem xét căn phòng, cách trang trí, vật thể bày biện... có thích hợp với Pháp Hộ Niệm hay không. Những hình ảnh như: lễ cưới, gia đình đoàn tụ, con cháu sum vầy, chúc thọ, sinh nhật, v.v... không tốt cho khung cảnh hộ niệm. Những tranh đẹp, cảnh lạ, hình ảnh thẩm mỹ, tác phẩm nghệ thuật... treo trong phòng hộ niệm cũng không tốt."
"Chúng ta nên biết rằng, khi còn sáng suốt thì có thể phân biệt được tất cả, nhưng khi đến tình trạng sắp sửa lâm chung thì không còn sáng suốt như bình thời đâu. Những hình ảnh treo trên tường dễ dàng đánh lạc hướng người bệnh, tạo nên sự lầm lẫn, làm chuyển đổi ý niệm của người bệnh. Vì thế, tốt nhất những hình ảnh không hợp với Pháp Hộ Niệm nên chuyển qua một phòng khác. Trong phòng hộ niệm chỉ nên treo một mẫu hình A Di Đà Phật, càng lớn càng tốt, không được phía này hình xanh, phía kia hình đỏ. Nếu chọn được một mẫu hình Phật nào mà người bệnh thích nhất thì càng tốt."
"Điều quan trọng là người bệnh mở mắt ra liền thấy ngay tôn ảnh A Di Đà Phật. Ngày ngày, từng giờ, từng phút đều thấy được hình A Di Đà Phật để người bệnh nhiếp tâm vào đó mà niệm Phật, gọi là “Quán Tượng Niệm Phật”. Người hộ niệm luôn luôn nhắc nhở người bệnh thành khẩn cầu xin A Di Đà Phật hiện thân tiếp dẫn. Hóa Thân của Đức Từ Phụ sẽ hoá hiện ra giống như tấm hình đó để tiếp dẫn người bệnh vãng sanh về Tây Phương Cực Lạc. Người hộ niệm cần nên biết qua một số kinh nghiệm để nhanh chóng phát hiện ra những sự sơ suất mà gia đình và người ngoài ít khi chú ý tới. Ví dụ: Hình Phật được treo quá gần cửa thường bị cánh cửa che khuất, treo ngược với ánh sáng bị chói mắt không thấy, treo chỗ tối tăm, treo quá thấp bị đồ vật hoặc người đứng che khuất, v.v... làm mất sự trang nghiêm. Có nhiều sơ suất lắm, cần nên chú ý."
Cũng trong Để Hiểu Thấu Hành Đúng Pháp Hộ Niệm – Giảng Ký Quyển 4, giải thích Chương 3 – Câu 1 về định nghĩa pháp hộ niệm vãng sanh (trang 86), Cư sĩ Diệu Âm tóm lược nguyên tắc định tâm trước mọi cảnh tướng để huệ mạng được an toàn:
"Bên trên chúng ta giới thiệu qua những chướng nạn thường gặp lúc sắp xả bỏ báo thân, nào là nạn oán thân trái chủ, nào là tâm người bệnh vướng mắc. Thường thường người hộ niệm luôn luôn nhắc nhở người bệnh thấy bất cứ cảnh giới nào cũng đều là huyễn mộng, cứ vững tâm niệm Phật. Thấy Tiên, thấy Trời, thấy thân bằng quyến thuộc đều là huyễn mộng. Thấy Phật, Bồ Tát nào khác cũng là huyễn mộng, đừng nên để ý tới, đừng tham chấp vào, cứ một lòng niệm A Di Đà Phật, nghĩ A Di Đà Phật, chờ A Di Đà Phật hiện thân tiếp dẫn. Như vậy, người bệnh chỉ chú ý đến 2 cảnh giới: Một là A Di Đà Phật lai nghinh thì ta theo A Di Đà Phật đi vãng sanh. Hai là không phải A Di Đà Phật, dù bất cứ cảnh giới nào khác hiện ra thì ta đừng sợ, đừng mừng, đừng chấp tới, đừng đi theo, cứ vững vàng giữ chặt câu Phật hiệu mà niệm thì sẽ an toàn, gọi là giữ vững chánh niệm."
"Hào quang của Phật dịu dàng hay chói chang?"
"Niệm Phật Vấn Đáp 13: Niệm Giả Cảm Phật Giả!"
"Tọa Đàm 034: Khảo Sát Đáp Án 15(c) [Đúng], Câu 15(d) [Đúng], Điểm Ấm Đỉnh Đầu, Quy Tắc Thăm Thân & Thấy Phật Hiện Thân Tiếp Dẫn"
"Tọa Đàm 186: Trình Bày Quy Định Cho Gia Đình – Cần Có Mặt Đông Đủ Thành Viên (Câu 4a – 4d)"
"Tọa Đàm 171: Thoại Tướng Lành, Chủng Tử Duyên Lành & Quy Luật Hộ Niệm Bất Khả Kháng (Câu 4q – 4t)"
"Tọa Đàm 162: Trọng Điểm Trợ Duyên, Điều Giải Oán Nạn & Nắm Vững Đường Đi Điềm Về Của Huệ Mạng (Câu 1c – 1d)"
Quý đồng tu có bất kỳ câu hỏi nào, xin vui lòng tra cứu tại đây.
Đặt câu hỏi với Trợ Lý →